ABD-İsrail ile İran arasında devam eden savaş, küresel emtia piyasalarında bu hafta derin izler bıraktı. Hürmüz Boğazı'ndaki arz kesintisi endişeleri enerji fiyatlarını yukarı çekerken, değerli metallerde sert düşüşler yaşandı
Brent petrolün varil fiyatı, enerji altyapılarını hedef alan saldırılar ve Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmelerin etkisiyle haftayı yüzde 6,8 değer kazancıyla 107,9 dolar seviyesinden tamamladı. Hafta içinde en yüksek 113,7 doları gören Brent petrol, küresel piyasalarda enflasyonist baskıları da beraberinde getiriyor .
Altın ve Gümüşte Tarihi Kayıp
Jeopolitik risklere rağmen güvenli liman talebinin zayıf kalmasıyla değerli metaller sert kayıplar yaşadı:
Emtia Haftalık Değişim Güncel Fiyat Ons Altın -%10,45 4.495 dolar Gram Altın -%10,2 6.406 TL Ons Gümüş -%15,7 67,9 dolar Paladyum -%9,3 - Platin -%4,8 -Çeyrek altın ise haftanın son gününde 11.488 TL seviyesinden işlem gördü .
Baz Metaller de Geriledi
Küresel büyümeye ilişkin temkinli görünüm ve finansal koşullardaki sıkılık beklentileri baz metalleri de vurdu:
Bakır: -%6,5
Çinko: -%6,7
Alüminyum: -%6,5
Nikel: -%2,5
Körfez Ekonomileri Savaştan Ağır Yaralı
Savaşın başladığı 28 Şubat'tan bu yana Körfez ülkelerinin ekonomilerinde ciddi erozyon yaşanıyor :
Dubai emlak endeksi: -%26
Dubai finansal market endeksi: -%15
Katar emlak endeksi: -%7
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi'nden Doç. Dr. Erhan Akkaş, "Küresel ekonomi büyük ölçüde Körfez petrolü ve doğal gazına bağlı olduğundan, hemen her sektörde üretim maliyetleri artıyor ve bu durum küresel ekonomide enflasyonist baskı oluşturuyor" uyarısında bulundu .
IMF'den Endişe Verici Senaryolar
Ekonomist Prof. Dr. Murat Ferman, CNN TÜRK'te yaptığı değerlendirmede, savaşın süresine bağlı olarak küresel ekonomiye yansımalarını şöyle özetledi :
Savaş 3 ay sürerse: Ortalama petrol fiyatı 100 dolar, ekonomik yavaşlama
Savaş 6 ay sürerse: Ortalama petrol fiyatı 120 dolar
Petrol 150 dolara çıkarsa: Resesyon tehlikesi
Petrol 200 dolara çıkarsa: Depresyon/kriz tehdidi
Ferman ayrıca, savaşın helyum ve bromin gibi elektronik çip üretiminde kullanılan kritik malzemelerin tedarikini de tehdit ettiğine dikkat çekti .
Borsa ve Kurlar
Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi haftalık bazda sınırlı yükselişle %0,2 artış kaydetti. Döviz kurlarında ise :
Dolar/TL: %0,30 artışla yükseldi
Euro/TL: %0,16 artış kaydetti
Türkiye'nin 5 yıllık CDS risk primi 4 baz puan artışla 277 seviyesine çıktı. 2 yıllık tahvil faizi %40,38, 10 yıllık tahvil faizi ise %32,92 ile son ayların en yüksek seviyelerine ulaştı .
Akaryakıta Yeni Zam Kapıda
Brent petrol fiyatlarındaki yükseliş, yurt içi akaryakıt fiyatlarına da zam olarak yansıyor. Orta Doğu kaynaklı jeopolitik riskler nedeniyle motorin ve benzin fiyatlarında yeni artış bekleniyor .
Türkiye Ekonomisinde Görünüm
TCMB, 12 Mart'taki toplantısında politika faizini %37 seviyesinde sabit tutarak "bekle-gör" stratejisini benimsedi. Mart ayı Piyasa Katılımcıları Anketi'ne göre, 2026 yıl sonu enflasyon beklentisi %25,38'e yükseldi .
Fitch, Orta Doğu'da süren savaşın Türkiye ekonomisi üzerindeki etkilerinin kısa dönemde yönetilebilir olduğunu, ancak çatışmanın beklenenden uzun sürmesi halinde rezervlerdeki olası düşüşün kredi notu üzerinde baskı oluşturabileceğini belirtti .